Atölye notu: Tako neden hesap istemiyor?
Tako hesap istemiyor; çünkü abonelik listesi kişisel finansal bir veri ve bu listeyi tutmak için bir sunucuya ihtiyaç yok. Uygulama ilk açılışta kullanıma hazır: e-posta, şifre ya da giriş ekranı yok. Bu karar bize hız, sade bir mağaza süreci ve küçük bir altyapı kazandırdı. Karşılığında cihazlar arası eşitlemeden ve merkezi kullanıcı verisinden vazgeçtik.
Local-first yaklaşımın ne olduğunu local-first uygulama nedir yazısında genel olarak anlattık. Bu not, o yaklaşımı Tako’da hayata geçirirken verdiğimiz tek bir kararı, hesabı kaldırma kararını anlatıyor.
Kararı nasıl verdik?
Kararı tek bir soruyla verdik: hesap, kullanıcıya hangi işi yaptırıyor? Abonelik takibinde cevap neredeyse hiç çıkmadı.
Bir hesap genellikle üç şey için kurulur: veriyi başka cihazda göstermek, başka kişilerle paylaşmak ve kullanıcıyı tanıyıp ona göre bir şey sunmak. Tako’nun kullanıcısı abonelik listesini başkasıyla paylaşmıyor. Kişiselleştirmeye de ihtiyaç yok; liste zaten kullanıcının kendi listesi. Geriye cihazlar arası erişim kalıyordu ve onu iCloud yedeğiyle karşılayabildik.
Apple’ın App Review Guidelines belgesindeki 5.1.1(v) maddesi de aynı yönü gösteriyor: uygulamada hesaba dayalı önemli bir özellik yoksa, kullanıcının girişsiz kullanabilmesi isteniyor.
Hesapsız olmak bize ne kazandırdı?
Hesabı kaldırınca, onunla birlikte gelen bütün bir iş kümesi de ortadan kalktı. Bunları şöyle sıralayabiliriz:
- İlk dakika. Kullanıcı kayıt ekranında kaybolmuyor. Uygulama açılıyor ve kurulum başlıyor; 1.1 ile bu kurulum yarım dakikaya indi.
- Şifre işleri. Şifre sıfırlama, e-posta doğrulama ve oturum süresi gibi akışları hiç yazmadık.
- Mağaza yükümlülükleri. Hesap oluşturan bir uygulamanın, hesabı uygulama içinden silme imkânı da sunması gerekir. İnceleme için demo hesap da verilmelidir. Tako’da ikisi de doğmadı. Bu maddelerin ret nedenlerindeki yerini App Store ret nedenleri yazısında anlattık.
- Sunucu. Kullanıcı verisi tutan bir veritabanı, onun yedeği, güvenliği ve izlemesi yok.
- Güven. Kullanıcıdan “listeni bize emanet et” diye istemiyoruz. Sakin bir araç fikriyle en uyumlu cevap buydu.
Bedeli ne oldu?
Her mimari karar gibi bunun da bir bedeli var ve kararı verirken bunları bilerek kabul ettik.
| Vazgeçtiğimiz | Ne anlama geliyor | Nasıl karşılıyoruz |
|---|---|---|
| Anlık eşitleme | iPhone’daki değişiklik başka cihazda anında görünmüyor | iCloud yedeği ile telefon değişiminde taşıma |
| Hesap üzerinden kurtarma | “Şifremi unuttum” ile veri geri gelmiyor | iCloud yedeği ve CSV ile dışa aktarma |
| Destekte veriye bakmak | Kullanıcının listesini biz göremiyoruz | Sorunu kullanıcının anlattığıyla çözüyoruz |
| Kullanıcı listesine erişim | Hangi aboneliklerin tutulduğunu biz göremiyoruz | Ürün kararlarını geri bildirimle ve kendi kullanımımızla veriyoruz |
| Web sürümü | Tarayıcıdan erişim yok | Şimdilik bir ihtiyaç görmüyoruz |
Bu listenin en ağır satırı destek satırı. Bir kullanıcı “toplamım yanlış görünüyor” dediğinde, onun verisine bakıp sorunu bulamıyoruz. Hata ayıklamayı, kullanıcının adım adım anlattığı akışla ve kendi cihazlarımızda tekrarlayarak yapıyoruz.
Satın alma tarafında da bir fark var. Reklamı kaldıran tek seferlik satın alma, kullanıcının Apple hesabına bağlı. Telefon değişince satın alma, App Store’un geri yükleme düğmesiyle geri geliyor. Kendi kullanıcı tablomuzu tutmadan bunu sağlamak, Apple’ın satın alma altyapısını kullanmanın doğal sonucu.
Hesap yok, peki hiç veri yok mu?
Var ve bunu açıkça söylemek istiyoruz. Hesapsız olmak, uygulamanın hiçbir veri işlemediği anlamına gelmiyor.
Abonelik listeniz, fiyatlar ve hatırlatmalar cihazınızda kalıyor; bunları sunucumuza göndermiyoruz, çünkü böyle bir sunucumuz yok. Ama Tako’nun her özelliği ücretsiz ve uygulama küçük bir reklam bandıyla ayakta duruyor. Reklam ve ölçüm araçları, cihaz tanımlayıcısı ve uygulama içi etkileşim gibi bilgileri işliyor. Bunları App Store’daki gizlilik beyanında tek tek yazıyoruz. Tek seferlik satın almayla reklam bandını kaldırmak isteyen kullanıcı için bu seçenek her zaman açık.
Bize göre dürüst ayrım şu: kullanıcının kendi abonelik verisi cihazda; reklamın gerektirdiği veri ise beyanda.
Hangi uygulamada hesap gerekir?
Hesabı kaldırma kararı her ürün için doğru değil. Kendi ürününüz için aynı soruyu sorarken şu ölçütlere bakmanızı öneririz:
- Veri başkasıyla paylaşılıyor mu? Ekip, aile ya da müşteriyle paylaşılan veri genellikle hesap ister.
- Kullanıcı birden fazla cihazda anlık çalışıyor mu? Anlık eşitleme, çoğu zaman bir kimlik gerektirir.
- Hizmet kişiye özel mi? Randevu, sipariş ya da üyelik gibi işler, kullanıcıyı tanımadan yürümez.
- Veri kurumun mu, kullanıcının mı? Kurumun denetlemesi gereken veri merkezde tutulur.
Bu sorulardan biri “evet” çıkıyorsa hesap, kullanıcıya gerçek bir iş yaptırıyordur. Hepsi “hayır” çıkıyorsa, hesabın getirdiği yükü taşımaya değmeyebilir. Bu kararın takvime ve bütçeye etkisini mobil uygulama maliyetini belirleyen faktörler yazısında anlattık.
Sık sorulan sorular
Tako’yu silersem verilerim ne olur?
Veri cihazda tutulduğu için uygulamayı silmek, cihazdaki listeyi de siler. iCloud yedeğini kullandıysanız ya da listenizi CSV olarak dışa aktardıysanız verinizi geri getirebilirsiniz. Bu yüzden yedeği açık tutmanızı öneriyoruz.
Hesap olmadan reklam kaldırma satın alımım kaybolur mu?
Kaybolmaz. Satın alma, Apple hesabınıza bağlıdır. Yeni bir cihazda ya da yeniden kurulumda, uygulamadaki geri yükleme seçeneğiyle satın alma geri gelir.
İleride hesap ya da eşitleme eklenecek mi?
Bir kullanıcı ihtiyacı açıkça ortaya çıkarsa düşünürüz. Ama hesabı zorunlu kılmak, Tako’nun temel sözüyle çelişir. Bugün cihazlar arası taşıma için iCloud yedeği ve CSV ile dışa aktarma var.
Hesapsız bir uygulama App Store’da daha kolay mı onaylanır?
Onay garantisi yoktur. Yine de demo hesap ve uygulama içinden hesap silme gibi bazı yükümlülükler hiç gündeme gelmez. Yayın sürecinin tamamını App Store’a uygulama yükleme yazısında anlattık.
Kendi ürününüzde hesabın gerçekten gerekip gerekmediğini birlikte tartmak isterseniz, nasıl çalıştığımızı mobil uygulama geliştirme sayfamızda bulabilir ya da bize yazabilirsiniz. Tako’nun son sürümünde neler değiştiğini Tako 1.1 notunda okuyabilirsiniz.
